Türkiye Yayıncılığı 8 Yıldır Statik: Kişi Başına Düşen Kitap Sayısı 3’ü Bulmuyor
Türkiye Yayıncılar Birliği’nin (TYB) “2023 Kitap Pazarı Raporu”na göre, Türk yayıncılık sektörü son sekiz yıldır durağan bir durumda. 2018 yılından bu yana devam eden kağıt krizinin yanı sıra, dağıtım sektöründe yaşanan tekelleşme, dijitalleşme, yapay zekâ teknolojilerindeki gelişmeler ve döviz kurundaki artış gibi faktörler, sektörü zorlu günlerle karşı karşıya bırakıyor. Rapor, bu zor günlerin devam edeceğinin işaretlerini veriyor.
2023 yılında Türkiye’de toplam 400 milyon 340 bin 577 adet kitap üretildi. 2022 yılında ise bu sayı 380 milyon olarak kaydedilmişti. Ancak, kitap üretimindeki bu artışa rağmen, sektördeki genel durum pek de iç açıcı görünmüyor. 2023’teki %5,3’lük üretim artışı, döviz kuru nedeniyle yaşanan krizin ardından sektörde yaşanan toparlanmanın bir göstergesi olarak değerlendiriliyor. Buna rağmen, Türkiye’deki kitap üretim miktarı 2016 yılındaki seviyelerde kalmaya devam ediyor. 2016’da toplam 666 milyon 865 bin 579 kitap üretilmişti ve bunların 404 milyon 129 bin 053’ü bandrol almıştı. Yani, Türkiye’de yayıncılık sektörü, nüfus artışına rağmen son sekiz yılda önemli bir ilerleme kaydedemedi.
2023’te kişi başına düşen fiziki kitap sayısı ise 7,52 olarak hesaplandı. Ancak, bu rakamın detaylarına inildiğinde, yayımlanan kitapların büyük kısmının eğitim yayınları, yetişkin kültür yayınları ve çocuk kitaplarından oluştuğu görülüyor. Eğitim yayınları %44, yetişkin kültür yayınları %15, yetişkin kurgu-edebiyat yayınları %14,2, çocuk kitapları %12,6, inanç yayınları %9,7, akademik yayınlar %2,2, ithal kitaplar %1,4 ve gençlik kitapları %0,9 oranında yer aldı. Ders ve akademik kitaplar hariç tutulduğunda, kişi başına düşen kitap sayısının 3’ü dahi bulmadığı anlaşılıyor.
Döviz kurunun 34 lirayı aştığı bu günlerde, kağıt, karton, mürekkep ve solvent gibi üretim girdilerinin dövizle alındığı yayıncılık sektörü, 2024 yılı için merakla beklenen raporunda hangi verileri sunacak? Bu sorunun yanıtı şimdiden büyük bir merak konusu.
Kaynaklar:
- Türkiye Yayıncılar Birliği – “2023 Kitap Pazarı Raporu” Yayıncılar Birliği Resmi Web Sitesi
- Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) – Türkiye’deki nüfus artışı ve ekonomik veriler TÜİK Resmi Web Sitesi
