Hikmet Kıvılcımlı (1902 – 1971)
Türkiye’nin Önde Gelen Marksist Düşünürü Hikmet Kıvılcımlı kimdir? Hayatı ve Eserleri.
Hikmet Kıvılcımlı, 1902 yılında Osmanlı İmparatorluğu’nun Priştine kasabasında dünyaya geldi. Babasının posta-telgraf müdürü olması nedeniyle ailesi, Balkan Savaşları sonrasında Kırkağaç ve Kuşadası’na göç etti.
Eğitimini Muğla ve İstanbul’da sürdürdükten sonra Kurtuluş Savaşı’na katıldı. Genç yaşında cephede savaşan Kıvılcımlı, savaşın ardından İstanbul Tıp Fakültesi’ne kaydoldu. Burada sosyalist düşüncelerle tanışarak Türkiye Komünist Partisi’ne (TKP) katıldı.
Siyasi Faaliyetleri ve Sürgün Yılları
1925 yılında TKP Merkez Komitesi üyeliğine seçilen Kıvılcımlı, devrimci faaliyetlerinden dolayı defalarca tutuklandı. Toplamda 22,5 yıl hapis yattı ve bu süre zarfında Marksist düşüncelerini geliştirdi.
Serbest kaldıktan sonra 1954’te Vatan Partisi’ni kurdu, ancak parti 1957’de kapatıldı ve kendisi tekrar tutuklandı. 1965’te “Tarihsel Maddecilik Yayınları”nı kurarak Marksist eserleri Türkçeye kazandırdı.
Eserleri ve İdeolojik Katkıları
Hikmet Kıvılcımlı, Marksist teoriyi Türkiye’nin tarihsel yapısına uyarlayan önemli çalışmalar yapmıştır. Tarih Tezi adlı eserinde, Osmanlı ve Türkiye tarihini Marksist bir perspektifle değerlendirmiştir. Ekonomi, sosyalizm, devrim ve emek üzerine yazdığı kitaplar, hala Marksist düşünürler tarafından incelenmektedir.
Başlıca Eserleri:
- Sosyete ve Teknik 1 – Tarih Öncesi Din – Devlet (1935)
- Türkiye İşçi Sınıfının Sosyal Varlığı
- Emperyalizm: Geberen Kapitalizm
- Marks-Engels: Hayatları
- Kuvayi Milliyeciliğimiz (1965)
- Türkiye’de Kapitalizmin Gelişimi (1965)
- Tarih – Devlet – Sosyalizm (1965)
- Karl Marx (1966)
- Finans Kapital ve Türkiye (1978)
- Osmanlı Tarihinin Maddesi 1 (1989)
Son Yılları ve Ölümü
1967’de “İşsizlik ve Pahalılıkla Savaş Derneği”ni (İPSD) kurarak toplumsal sorunlara odaklandı. Sağlık sorunları nedeniyle tedavi amacıyla Yugoslavya’ya gitti. 11 Ekim 1971’de Belgrad’da hayata gözlerini yumdu.
Yazarın Künyesi
- Adı Soyadı: Hikmet Kıvılcımlı
- Doğum Tarihi: 1902
- Doğum Yeri: Priştine, Osmanlı İmparatorluğu
- Ölüm Tarihi: 11 Ekim 1971
- Ölüm Yeri: Belgrad, Yugoslavya
- Meslekleri: Siyasetçi, Kuramcı, Yazar, Yayıncı, Çevirmen
