Behice Boran (1 Mayıs 1910 – 10 Ekim 1987)
Behice Boran kimdir? Türkiye’nin İlk Kadın Sosyologu ve Siyasi Lideri: Behice Boran’ın Erken Yaşamı, Eğitimi Hayatı ve Eserleri.
Behice Sadık Boran, 1 Mayıs 1910’da Bursa’da doğdu. Ailesi Tatar kökenliydi ve Türk toplumu içinde önemli bir yer tutan eğitimli bir aileden geliyordu. Genç yaşlarda ailesiyle İstanbul’a göç eden Boran, Arnavutköy Amerikan Kız Koleji’nde eğitim aldı ve burada birincilikle mezun oldu. 1931 yılında İstanbul Üniversitesi Felsefe Bölümü’ne kaydoldu, ancak daha sonra eğitimi yarıda bırakarak öğretmenlik yaptı. Michigan Üniversitesi’nden burs kazanarak Sosyoloji doktorasını tamamladı ve 1939’da bu alanda uzmanlık kazandı.
Behice Boran’ın Siyasi Mücadelesi ve Türkiye İşçi Partisi
Behice Boran, 1960’larda Türkiye’deki sosyalist hareketlerin öncülerinden biri haline geldi. 1962 yılında Türkiye İşçi Partisi’ne (TİP) katılarak, siyasetteki aktif rolünü pekiştirdi. 1965 seçimlerinde Şanlıurfa milletvekili olarak meclise girdi ve 1970’te TİP Genel Başkanı oldu. Türkiye’nin ilk kadın siyasi liderlerinden biri olarak, sosyalizm ve işçi hakları konusunda önemli söylemler geliştirdi. 1971’de askeri darbe sonrası hapis cezasına çarptırıldı, ancak 1974’te genel afla serbest bırakıldı.
Behice Boran’ın Son Yılları ve Mirası
1980 darbesinin ardından yurtdışına çıkan Boran, siyasi sürgün olarak önce Sofya’ya, ardından Brüksel ve Düsseldorf’a yerleşti. 1987’de Brüksel’de hayatını kaybeden Boran, Türkiye’nin siyasi tarihine önemli bir miras bırakmıştır. Cenazesi İstanbul’a getirilmiş ve Zincirlikuyu Mezarlığı’na defnedilmiştir. 1990’larda, Boran’ın eserleri ve düşünceleri, Türkiye’deki sosyalist hareketler için büyük önem taşımaya devam etti.
Behice Boran’ın Eserleri
- Toplumsal Yapı Araştırmaları (İki Köy Çeşidinin Mukayeseli Tetkiki) – 1945
- Edebiyat Yazıları – 1992
- Türkiye ve Sosyalizm Sorunları – 1992
- Savunma – 1992
Çevirileri:
- Platon, Devlet Adamı – 1944
- Harley Granville-Barker, Voysey Mirası – 1946
- John Steinbeck, Sardalya Sokağı – 1964
- Howard Fast, Hürriyet Yolu – 1966
Behice Boran’ın Künyesi:
- Adı: Behice Sadık Boran
- Doğum Tarihi: 1 Mayıs 1910
- Doğum Yeri: Bursa, Osmanlı İmparatorluğu
- Ölüm Tarihi: 10 Ekim 1987
- Ölüm Yeri: Brüksel, Belçika
- Meslekleri: Akademisyen, Sosyolog, Siyasi Lider
- Partisi: Türkiye İşçi Partisi
- Mezarı: Zincirlikuyu Mezarlığı, İstanbul
