Antarktika Kıtasında İlk Kez Kehribar Bulundu
Yaklaşık 90 milyon yıl önce, Antarktika’daki iklim koşulları, reçine üreten ağaçların varlığını sürdürebilmesi için uygun hale gelmişti. Alfred Wegener Enstitüsü ve TU Bergakademie Freiberg tarafından yönetilen bir araştırma ekibi, Antarktika’da keşfedilen ilk kehribar örneğini açıklayan bir makale yayımladı. Bu keşif, Antarktika kıtasındaki kehribar keşifleriyle ilgili uzun süredir süregelen boşluğu doldurdu.
Ekip, 2017 yılında araştırma buz kırıcısı Polarstern ile gerçekleştirdikleri bir sefer sırasında, deniz tabanı sondaj makinesi MARUM-MeBo70 kullanarak 946 metre derinlikten aldıkları bir sediment çekirdeğindeki kehribar parçalarını inceledi. Kehribar, Pine Island Körfezi’nde, Amundsen Denizi’ne ait 73.57° Güney, 107.09° Batı koordinatlarında keşfedildiği için “Pine Island Kehribarı” olarak adlandırıldı.
İlk yazar Johann P. Klages, “Analiz edilen kehribar parçaları, 90 milyon yıl önce Batı Antarktika’da hüküm süren çevresel koşullar hakkında doğrudan bilgi sunuyor,” diyor. Ayrıca 2020’deki Nature dergisinde yayımladıkları orman rekonstrüksiyonları hakkında da daha fazla bilgi edinmeyi umduklarını ekliyor. “Bu buluş, tarihsel olarak tüm yedi kıtanın da reçine üreten ağaçların hayatta kalmasına olanak tanıyan iklim koşullarına sahip olduğunu göstermesi açısından çok heyecan vericiydi. Şimdi hedefimiz, orman ekosistemini daha fazla anlamak. Orman yandı mı, kehribarda yaşam izleri bulabilir miyiz? Bu keşif, geçmişe dair başka bir doğrudan yolculuk yapma fırsatı sunuyor.”
Kehribarın büyük parçalar halinde bulunmadığını belirtmek gerekir. Analizler için, hava kurutulmuş ve dikkatlice kesilmiş 1 mm çapındaki küçük parçalar kullanılmış. Ancak bu küçük parçalar içinde oldukça heyecan verici yapılar tespit edilmiştir. Henny Gerschel, “Antarktika kehribarı muhtemelen orijinal ağaç kabuğu kalıntıları içeren mikro-inklüzyonlar barındırıyor. Katı, saydam ve yarı saydam parçacıkları göz önüne alındığında, kehribarın yüksek kaliteli olduğu ve yüzeye yakın bir derinlikte gömülü olduğu anlaşılmaktadır. Çünkü kehribar, artan ısıl stres ve gömme derinliği ile birlikte dağılabilir,” diyor.
Araştırma ekibi ayrıca, ağaçların parazitler veya orman yangınları nedeniyle hasar görmüş kabukları kapatmak için kullandıkları patolojik reçine akışının izlerini de buldu. Bu strateji, ağaçların böcek saldırılarına ve enfeksiyonlara karşı kimyasal ve fiziksel bir bariyer oluşturarak kendilerini korumalarını sağlar. Klages, “Keşfimiz, Güney Kutbu yakınlarında, Orta Kretase dönemi sırasında varlığı tespit edilen bataklık, iğne yapraklı, ılıman orman ekosistemi hakkında daha iyi bir anlayış elde etmemize yardımcı olacak bir başka önemli parça,” diyor.
Bu yazı sciencedaily.com sitesinde yayınlanmıştır.
